Temperatura te fëmijët: sa është normale, si ulet dhe kur duhet pediatri

Home > Blogs > Pediatrics > Temperatura te fëmijët: sa është normale, si ulet dhe kur duhet pediatri
  • Fëmija ka temperaturë (ethe) kur termometri tregon 38°C ose më shumë.
  • Temperatura vetë nuk është sëmundje. Është mënyra si trupi lufton infeksionin, zakonisht një virus që kalon brenda 3–4 ditësh.
  • Ilaçet për temperaturën (paracetamoli ose ibuprofeni, sipas peshës së fëmijës) jepen kur fëmija ndihet keq, jo vetëm për ta ulur numrin.
  • Çdo foshnjë nën 3 muaj me 38°C ose më shumë duhet parë nga mjeku menjëherë. Kjo vlen edhe për çdo fëmijë që duket shumë i sëmurë, merr frymë me vështirësi, ka njolla në lëkurë që nuk zbehen kur shtypen, ose ka konvulsione.

Telefononi 068 604 1412 ose shkoni menjëherë në urgjencë nëse fëmija:

  • ka konvulsione që zgjasin më shumë se 5 minuta, ose nuk zgjohet mirë pas tyre
  • merr frymë me shumë vështirësi, ose i nxihen buzët
  • ka njolla të kuqe-vjollcë që nuk zbehen kur shtypni mbi to një gotë
  • është shumë i përgjumur dhe nuk reagon, ose qan pa pushim me zë të dobët ose të mprehtë
  • ka qafë të ngurtë, ose dhimbje të fortë koke me të vjella

Temperatura te fëmijët? Shpjegimi sipas rezultatit

TemperaturaÇfarë do të thotë
36.5–37.5°CNormale
37.6–37.9°CE rritur lehtë: zakonisht vetëm vëzhgim
38°C ose më shumëTemperaturë (ethe)
39–40°CTemperaturë e lartë: e zakonshme te virozat, por kërkon vëmendje
mbi 40°CShumë e lartë: kontaktoni pediatrin po atë ditë

Sa e lartë është temperatura nuk tregon gjithmonë sa e rëndë është sëmundja. Një fëmijë me 39.5°C që luan dhe pi lëngje është shpesh më mirë se një fëmijë me 38.3°C që është i fjetur dhe nuk pi. Gjendja e fëmijës ka më shumë rëndësi se numri.

Si ta matni temperaturën saktë

  • Nën 1 muaj: termometër elektronik nën sqetull.
  • 1 muaj deri në 5 vjeç: termometër elektronik nën sqetull, ose termometër infra të kuq në vesh.
  • Mbi 5 vjeç: nën sqetull, në vesh, ose në gojë kur fëmija e mban termometrin nën gjuhë me gojë të mbyllur.

Këshilla:

  • Mos e matni menjëherë pas banjës ose kur fëmija është i mbuluar shumë.
  • Termometrat që matin në ballë janë më pak të saktë. Nëse tregojnë temperaturë, konfirmojeni me termometër elektronik.
  • Ndjesia me dorë që “fëmija është i nxehtë” nuk është e besueshme.

Pse rritet temperatura te fëmijët?

Shkaku më i shpeshtë janë infeksionet virale: ftohja, gripi, virusi RSV, gastroenteriti dhe “virozat” e dimrit. Shkaqe të tjera janë:

  • infeksionet bakteriale: otiti (infeksioni i veshit), angina me streptokok, infeksioni i urinës, pneumonia
  • vaksinat: një temperaturë e lehtë 1–2 ditë pas vaksinës është e zakonshme
  • nxjerrja e dhëmbëve mund ta rrisë temperaturën pak, por jo mbi 38°C. Temperaturë e vërtetë gjatë daljes së dhëmbëve ka zakonisht shkak tjetër.

Si ta ndihmoni fëmijën me temperaturë në shtëpi

  1. Lëngje të shumta. Qumësht gjiri ose formulë për foshnjat. Ujë, supë dhe çaj të vakët për më të mëdhenjtë. Lëngjet janë më të rëndësishme se ushqimi.
  2. Mos e mbuloni shumë. Vishni rroba të lehta, mbajeni dhomën të freskët (rreth 20°C) dhe mos e mbështillni me batanije.
  3. Pushim. Fëmija nuk ka nevojë të rrijë në shtrat nëse ndihet mirë, por të mos lodhet.
  4. Ilaç për temperaturën, kur fëmija ndihet keq (shihni tabelën më poshtë).
  5. Mos përdorni ujë të ftohtë, banjë akulli, fërkim me alkool ose uthull. Ato dridhin fëmijën, nuk e ulin temperaturën nga brenda, dhe alkooli mund të helmojë përmes lëkurës.
Temperatura te fëmijët
Temperatura te fëmijët

Paracetamoli dhe ibuprofeni për fëmijë: doza sipas peshës

Llogaritni gjithmonë dozën sipas peshës së fëmijës, jo vetëm moshës. Përdorni lugën ose shiringën që vjen me ilaçin dhe lexoni përqendrimin në kuti (p.sh. 120 mg/5 ml ose 250 mg/5 ml). Nëse nuk jeni të sigurt, pyesni pediatrin ose farmacistin.

IlaçiDoza e zakonshmeSa shpeshMaksimumiKujdes
Paracetamol10–15 mg për kg peshëçdo 4–6 orëjo më shumë se 4 doza në 24 orë (gjithsej deri 60 mg/kg në ditë)Për foshnjat nën 3 muaj, vetëm me këshillë mjeku
Ibuprofen5–10 mg për kg peshëçdo 6–8 orëjo më shumë se 3 doza në 24 orë (gjithsej deri 30 mg/kg në ditë)Vetëm mbi 3 muaj dhe mbi 5 kg. Jo kur fëmija është i dehidratuar, vjell shumë ose ka lisë të dhenve.

Shembull: fëmija peshon 12 kg. Paracetamoli 15 mg/kg jep 180 mg për dozë. Me shurup 120 mg/5 ml, kjo është 7.5 ml.

Rregulla të rëndësishme:

  • Mos u jepni fëmijëve aspirinë nën 16 vjeç. Ajo lidhet me një sëmundje të rrallë, por të rëndë, të mëlçisë dhe trurit (sindroma Reye).
  • Mos i alternoni rutinë paracetamolin dhe ibuprofenin. Kaloni te tjetri vetëm nëse i pari nuk ndihmoi dhe fëmija vazhdon të ndihet keq para dozës së radhës, dhe mbani shënim orët.
  • Kontrolloni që fëmija të mos marrë paracetamol edhe nga një ilaç tjetër “për grip” në të njëjtën kohë.
  • Antibiotikët nuk ulin temperaturën nga viruset. Jepen vetëm kur pediatri gjen infeksion bakterial.

Konvulsionet nga temperatura (konvulsionet febrile)

Rreth 2–5 nga 100 fëmijë midis 6 muajsh dhe 5 vjeç kanë të paktën një herë konvulsione kur temperatura rritet shpejt. Fëmija humbet ndjenjat, ngurtësohet ose dridhet për disa sekonda deri në pak minuta. Është shumë e frikshme për prindërit, por konvulsionet febrile të thjeshta zakonisht nuk lënë pasoja dhe nuk do të thotë që fëmija ka epilepsi.

Çfarë të bëni:

  • Vendoseni fëmijën në dysheme ose në shtrat, mbi njërin krah.
  • Largoni sendet rreth tij. Mos i fusni asgjë në gojë dhe mos e mbani fort.
  • Shikoni orën.
  • Telefononi 127 nëse konvulsionet zgjasin më shumë se 5 minuta, nëse përsëriten, ose nëse fëmija nuk zgjohet mirë pas tyre.

Pas çdo konvulsioni të parë, fëmija duhet parë nga mjeku po atë ditë, për të gjetur shkakun e temperaturës.

Kur duhet ta çoni fëmijën te pediatri?

Menjëherë, po atë ditë:

  • foshnjë nën 3 muaj me 38°C ose më shumë
  • foshnjë 3–6 muaj me 39°C ose më shumë
  • fëmija pi shumë pak, nuk ka urinuar për 8–12 orë, ose ka gojë të thatë dhe qan pa lot
  • merr frymë shpejt, ose i tërhiqet lëkura mes brinjëve kur merr frymë
  • është i përgjumur, nervoz ose nuk reagon si zakonisht edhe kur temperatura ulet
  • ka dhimbje veshi, dhimbje të fortë fyti ose dhimbje kur urinon

Brenda 1–2 ditësh:

  • temperatura zgjat më shumë se 3 ditë, ose zgjat më shumë se 5 ditë edhe kur fëmija duket mirë
  • temperatura largohet dhe pastaj rikthehet
  • fëmija ka sëmundje kronike (zemër, mushkëri, imunitet të ulët)

Për shenjat e tjera kur duhet vizita, lexoni edhe kur duhet vizita te pediatri për fëmijën.

Si të mbroni fëmijët këtë dimër

  • Larje e shpeshtë e duarve, për fëmijët dhe për të rriturit në shtëpi.
  • Vaksina e gripit për fëmijët mbi 6 muaj, sipas këshillës së pediatrit, sidomos për ata me astmë ose sëmundje kronike.
  • Mbajeni fëmijën në shtëpi kur ka temperaturë, derisa të jetë 24 orë pa temperaturë.
  • Mos pini duhan pranë fëmijëve. Tymi rrit infeksionet e mushkërive dhe të veshit.

Pyetje të shpeshta: Temperatura te fëmijët

Sa duhet të jetë temperatura që t’i jap ilaç fëmijës?

Nuk ka një numër të caktuar. Ilaçi jepet kur fëmija ka temperaturë (38°C ose më shumë) dhe ndihet keq, është nervoz ose ka dhimbje. Nëse fëmija me 38.5°C luan dhe pi lëngje, nuk është e nevojshme t’i jepni ilaç vetëm për të ulur numrin. Foshnjat nën 3 muaj me temperaturë duhet t’i shikojë mjeku para çdo ilaçi.

A është e rrezikshme temperatura 39 te fëmijët?

Temperatura 39°C është e zakonshme te virozat dhe nuk e dëmton vetë trurin apo organet. Ajo që ka rëndësi është gjendja e fëmijës: nëse pi lëngje, reagon dhe luan kur temperatura ulet. Foshnjat nën 6 muaj me 39°C, ose fëmijët që duken shumë të sëmurë, duhet t’i shikojë pediatri po atë ditë.

Sa ditë zgjat temperatura nga virusi?

Te shumica e infeksioneve virale, temperatura zgjat 2–3 ditë, ndonjëherë deri në 5. Nëse zgjat më shumë se 3 ditë, ose largohet dhe pastaj rikthehet, fëmija duhet kontrolluar nga pediatri për të përjashtuar një infeksion bakterial, si otiti, infeksioni i urinës ose pneumonia.

Pse temperatura nuk ulet edhe pas paracetamolit?

Paracetamoli zakonisht e ul temperaturën me 1–2 gradë brenda 30–60 minutash, por jo gjithmonë deri në normale, dhe kjo nuk do të thotë që sëmundja është e rëndë. Kontrolloni nëse doza ishte e saktë për peshën e fëmijës. Nëse fëmija vazhdon të duket keq, flisni me pediatrin.

Çfarë të bëj kur fëmija ka konvulsione nga temperatura?

Vendoseni fëmijën mbi njërin krah në një vend të sigurt, mos i fusni asgjë në gojë dhe shikoni orën. Shumica e konvulsioneve febrile zgjasin më pak se 5 minuta. Telefononi 127 nëse zgjasin më shumë se 5 minuta, përsëriten ose fëmija nuk zgjohet mirë. Pas çdo konvulsioni të parë, fëmija duhet parë nga mjeku po atë ditë.

Pediatria në Starmed, Tiranë

Në Starmed Hospital, pediatri viziton fëmijën dhe, kur duhet, mund të bëhen menjëherë analizat e gjakut dhe të urinës, testet e shpejta për grip dhe streptokok, ose grafia. Për fëmijët që kanë nevojë për serum ose ndjekje, Starmed ofron edhe hospitalizim pediatrik privat.

Rezervoni vizitën te pediatri →

Mësoni më shumë për Pediatrinë në Starmed.

Ky artikull ka qëllim informues dhe nuk zëvendëson vizitën te mjeku. Për dozat e ilaçeve, ndiqni gjithmonë udhëzimet e pediatrit ose të farmacistit.